Agdas, 14 aprel, Sahnezer Besirov, AZERTAC
Agdas rayonunda biyan emali zavodu insa olunur.
Rayon icra hakimiyyetinden AZERTAC-a bildiribler ki, Agdas-Yevlax avtomobil yolunun kenarinda insa edilen muessisede hazirda horgu isleri aparilir. Erazide zavod binasi, biyan koku emali ucun deyirman, istixana merkezi, qurutma menteqeleri, mehsullarin saxlanilmasi ucun anbarlar, ofis binasi tikilir. Zavodda Italiya ve Almaniyadan getirilen avadanliqlarin qurasdirilacagi bildirilir. ABS ve Cinden sonra biyan emal eden yeni bir zavodun Azerbaycanda tikilmesi olkemizde keyfiyyetli xancaqlin movcudlugundan ireli gelir.
Agdas Biyan Emali Zavodunun nezdinde xancaqlin elde edilmesi ucun hazirda 1000 hektar sahede biyan bitkisi yetisdirilir. Hemcinin, Agdasda ve etraf rayonlarda biyan qebulu menteqelerinin yaradilmasi nezerde tutulur. Zavod vetendaslardan duzen yerlerde yabani halda yetisen biyani pulla alacaq ki, bu da kend ehalisinin mesgullugunun temin edilmesine tohfe olacaq.
Qeyd edek ki, Agdasda biyan emalinin tarixi hele XIX esrin sonlarina gedib cixir ve hazirda “Kend teserrufati ili”nde bolgede qedim biyanciliq enenesinin berpasi ucun ciddi is aparilir.
Qiymetli texniki bitkilerden hesab olunan biyanin Azerbaycanda 8 novu movcuddur. Sirin biyan Azerbaycanin Kur-Araz, Samur-Deveci ovaliqlarinda, Xezersahili duzenliklerinde, Muganda, Qobustanda, Abseronda, Alazan-Eyricay vadisinde, inzibati rayonlardan Kurdemirde, Ucarda, Berdede, Agdasda, Boyuk Qafqazin simal-serqinde, Kicik Qafqazin merkezi ve cenub hisselerinde, Naxcivanin duzenlik erazilerinde hec bir qulluq, qaygi gormeden yetisir.
Tarixen qiymetli biyan bitkisi Agdasdan bir cox olkelere ixrac olunub. Bele ki, Agdasin Leki qesebesindeki Biyan Koku Zavodunda bu bitki toplanaraq preslenib ve 1886-ci ilden baslayaraq olkemizden ABS-a, 1913-cu ilden ise Fransaya, Ingiltereye, Yaponiyaya gonderilib. Azerbaycanda cixarilan biyan koku dunyada en keyfiyyetli biyan koku sayilir.
Yapon alimleri apardiqlari tedqiqatlar esasinda bele neticeye gelibler ki, biyan oz faydali maddelerinin keyfiyyetine gore jensenden ustundur. Sirin biyandan hazirlanan preparatlardan bronxit, goy oskurek, tuberkulyoz, mede yaralari, zeherlenme eleyhine, xususen et ve gobelek zeherlenmelerine qarsi mualice vasitesi kimi istifade olunur. Sirin biyan maddeler mubadilesinin nizama salinmasinda, sinir xesteliklerinin mualicesinde de ehemiyyetlidir.