Insan haqlarini gozden salan ikili standartlar: Azerbaycana baxis - TEHLIL
[ 08 Aprel 2015 17:12 ]
Baki – APA. Avropa Oyunlari yaxinlasdiqca, beynelxalq ictimai reyde Azerbaycan barede menfi imic formalasdirmaq cehdleri de artmaqdadir. Bu kampaniyanin basinda yene de beynelxalq insan haqlarinin mudafiesi teskilatlari durur. Bu teskilatlarin yurutduyu siyasetin insan haqlarina hec bir aidiyyeti olmadigi gun kimi aydindir. Cunki insan haqlarinin mudafiesi bu teskilatlarin elinde yalniz siyasi tezyiq vasitesidir, meqsed ise insan haqlarinin mudafiesi deyil, dovletleri her vasite ile tezyiq altinda saxlamaqdir.
Amma deyeneyin iki basi var - insan haqlarinin mudafiesi hansisa dovlete qarsi tezyiq vasitesi kimi istifade edilirse, bu ali prinsipler deyersizlesmeye baslayir. Cunki ikili standartlar prinsipi daha qabariq gorunur ve meselen, on illerdir huquqlarinin berpasini gozleyen qacqin ve mecburi kockunler beynelxalq teskilatlarin yanasmasini anlamaqda cetinlik cekirler. Mentiqle beynelxalq huquq mudafie teskilatlari dogrudan da Azerbaycanda insan haqlarinin pozulmasini problem kimi gorurse ve meqsedleri bu problemin hell etmekdirse, o zaman ilk novbede qacqin ve mecburi kockunlerin problemlerine diqqet cekmelidir. Cunki bu icma hem cemiyyetin onemli bir hissesini teskil edir, hem de uzlesdikleri problemlerin esas helli mehz beynelxalq teskilatlardan asilidir.
Amma indiyedek Idman ve Insan Haqlari Alyansi adlanan qurumda temsil olunan “Amnesty Interntional”, “Transparency International”, “Human Rights Watch” teskilatlari bir defe olsun bele Ermenistanin isgalciliq siyaseti neticesinde milyona yaxin insanin huquqlarinin pozuldugunu dile getirmeyibler. Insanlarin huquqlarinin kutlevi sekilde pozulmasinda gunahkar olan Ermenistan dovletine bir defe formal olsa bele cagiris edilmeyib. En nehayet beynelxalq insan haqlari teskilatlari ne parlament gullebaran edildikde, ne kutlevi aksiyalar vehsilikle dagidildiqda, ne de mitinqe cixan insanlara ates acildiqda, numayisciler hebs edildikde Ermenistani insan haqlarini pozmaqda tenqid etmeyibler. Sebeb – ikili standart siyaseti ve insan haqlarinin mudafiesi kimi ali deyerin siyasi tezyiq aleti kimi istifade olunmasidir.
Beynelxalq huquq mudafie teskilatlarinin dunyada nufuzunu getdikce itirmesi de bununla elaqedardir. “Freedom House”, “Amnesty Interntional”, “Transparency International”, “Human Rights Watch” kimi teskilatlar artiq dunyada evvelki ciddilikle qebul olunmur, bu sebebden nufuzlarini berpa etmek ucun alyans kimi fealiyyet gostermeye baslayirlar. Hansisa beynelxalq ehemiyyetli tedbirin kecirilmesi bele alyanslarin meydana cixmasi ucun bir behanedir. Bu, bir nov guclerini itirmis siyasi partiyalarin birlesdiyi kicik secki bloklarini xatirladir. Nufuz problemini hell etmek ucun formalasan bele secki bloklarinin ictimai reye tesir imkanlari cox asagi oldugundan hadiselere at baxisi prizmasindan baxirlar ve marginal qruplara xitab edirler. Insan huquqlarinin mudafiesi adi altinda fealiyyet gosteren beynelxalq teskilatlar da beledir, onlarin hansisa olkede proseslere yanasmasi maliyye desteyi aldiqlari dovletin siyaseti ile eynilik teskil edir.
Meselen, Fransada qondarma “ermeni soyqirimi”nin inkarina gore cinayet mesuliyyetinin nezerde tutan qanunun qebulu insanin en ali huququnun - soz azadligi huququnun kobud sekilde pozulmasi demekdir. Amma ne “Freedom House”, ne “Human Rights Watch” buna gore Fransa hokumetini insan haqlarini pozmaqda ittiham etmeyibler. Halbuki tarixe dair hansisa hadiseni oz prizmasindan serh etmek insanin en tebii huququdur. Isvecrede analoji qanunun qebulu zamani da beynelxalq huquq mudafie teskilatlarinin reaksiyasi sifir olub. Azerbaycanda hansisa problemi sisirderek dunya seviyyeli probleme cevirmeye calisan bu teskilatlar hele indiyedek bir defe olsun Yaxin Serqde Qerbin yuz milyonlarla insanin haqlarini pozduguna diqqet cekmeyibler.
Yaxud “Charlie Hebdo” hadiselerini xatirlayaq. Mehemmed peygemberin karikaturasinin derc olunmasi 1 milyarda yaxin insanin inanc huququnun tapdanmasi idi. Bu huququ goz ardi eden beynelxalq teskilatlar meseleye sebeb, deyil, netice prizmasindan baxdilar, islam ve terror anlayislarini eynilesdirmeye calisdilar. Insan haqlari teskilatlari “Charlie Hebdo”nun buraxdigi sehvi tekrarladilar, “dunyada hec bir din ve toplum terrora haqq qazandira bilmez” anlayisini redd ederek uc terrorcunun emeline gore bir milyarda yaxin insanin inanc huquqlarini tapdadilar. Amma bir fransiz pilot terror akti torederek sernisin teyyaresini qesden qezaya ugratdiqda “Freedom House”, “Human Rights Watch” ve diger teskilatlar susdular, hadiseni terror akti kimi deyerlendirmediler ve 150 neferin timsalinda milyonlarla sernisinin serbest hereket huququnun pozuldugu dile getirilmedi. Cunki pilot muselman deyildi...
Azerbaycana qarsi munasibet de eynidir, her sey ikili standart prizmasindan deyerlendirilir. Olke yerlesdiyi cografi mekanin verdiyi ustunluklerden ugurla istifade edir ve faktiki olaraq tehlukesiz enerji teminati meselesinde Avropanin yegane umid yerine cevrilib. Azerbaycanin Avropa ile beraber statusda masa arxasina eylesmesini ve balanslasdirilmis siyaset yurutmesini hezm ede bilmeyen quvveler olkeni daim tezyiq altinda saxlamaq isteyir ve bunu hem de insan haqlari teskilatlarinin eli ile etmeye calisirlar. Bu siyaset ise bumeranq effekti verir, ikili standartlar sebebile beynelxalq teskilatlar cemiyyetin gozunde deyerlerini gunbegun itirirler. Bu ise artiq Azerbaycanin deyil, indi Idman ve Insan Haqlari Alyansi altinda birlesen, gucunu itiren beynelxalq teskilatlarin oz problemidir.
APA Analitics