Maraqlı

Dünyanın ən az yatan heyvanı hansıdır?

Metbuat.az

Yuxu demək olar ki, bütün canlıların həyatı üçün vacibdir. İnsan ömrünün təxminən üçdə birini yuxuda keçirsə də, heyvanlar aləmində bu qaydanı pozan maraqlı istisnalar var. Bəzi növlər sutka ərzində cəmi bir neçə saat, hətta bundan da az yatır və uzun müddət aktiv qala bilir.

Metbuat.az xəbər verir ki, alimlərin araşdırmalarına görə, ən az yatan məməlilərdən biri Afrika filidir. Vəhşi təbiətdə yaşayan fillər gün ərzində orta hesabla cəmi iki saat yatır. Müşahidələr göstərir ki, su və qida axtarışı zamanı onlar bəzən iki sutkaya qədər demək olar ki, yuxuya ehtiyac duymadan hərəkət edə bilirlər. Bu xüsusiyyət Afrika filini digər iri məməlilərdən fərqləndirən əsas cəhətlərdən biridir.

Yuxuya ən az vaxt ayıran heyvanlardan biri də zürafədir. Bu heyvanlar adətən sutkada 30 dəqiqədən 2 saata qədər yatır və dincəlmə vaxtını gün ərzində bir neçə qısa hissəyə bölür. Mütəxəssislərin fikrincə, bunun əsas səbəbi yırtıcıların hücumuna məruz qalma riskinin yüksək olmasıdır. Uzun müddət yatmaq onlar üçün təhlükəli ola bilər.

Dəniz məməliləri arasında isə delfinlər özünəməxsus yuxu sistemi ilə seçilir. Onların beyninin yalnız bir yarımkürəsi növbə ilə yuxuya gedir, digər yarımkürə isə nəfəsalma prosesini və ətraf mühitə nəzarəti davam etdirir. Bu sayədə delfinlər həm istirahət edir, həm də suyun səthinə çıxaraq nəfəs almağı və təhlükələrdən qorunmağı bacarırlar.

Quşlar aləmində də qeyri-adi yuxu nümunələri var. Xüsusilə köçəri quşların bəzi növləri uzun məsafəli uçuşlar zamanı beynin bir hissəsini qısa müddətə "istirahət rejiminə" keçirə bilir. Beləliklə, onlar uçuşu dayandırmadan saatlarla, bəzən isə günlərlə yollarına davam edirlər.

Alimlər vurğulayırlar ki, "heç yatmayan heyvan" anlayışı elmi baxımdan doğru deyil. İndiyədək aparılan tədqiqatlar göstərir ki, bütün heyvanlar müəyyən formada yuxuya və ya istirahət mərhələsinə ehtiyac duyur. Sadəcə, bu ehtiyacın müddəti və forması növdən-növə əhəmiyyətli dərəcədə fərqlənir.